Big Bash League: η Cricket Australia πουλά ομάδες, οι παίκτες ζητούν 27,5%

Το Big Bash League περνά σε ιδιώτες, μία ομάδα τη φορά. Στις 8 Σεπτεμβρίου το διοικητικό συμβούλιο της Cricket Australia (CA) επέτρεψε στις έξι πολιτειακές ενώσεις να πουλήσουν μερίδια στις οκτώ ομάδες του πρωταθλήματος σε εξωτερικούς επενδυτές, και ξεκίνησε τη διαδικασία με την πώληση του 100% των Melbourne Renegades. Το σχέδιο έχει όμως έναν ανοιχτό λογαριασμό: το συνδικάτο των παικτών ζητά το 27,5% των εσόδων της πώλησης και οι δύο πλευρές, κατά δήλωση του ίδιου του συνδικάτου, απέχουν πολύ από συμφωνία.

Από τα μειοψηφικά μερίδια στην «αυτοδιάθεση»

Η αρχική ιδέα της CA ήταν απλή: μειοψηφικά πακέτα έως 49% σε όλες τις οκτώ ομάδες, με κεντρικό σχεδιασμό. Η Cricket NSW και η Queensland Cricket αντέδρασαν, και το σχέδιο αναθεωρήθηκε τον Ιούνιο σε μοντέλο self-determination, δηλαδή αυτοδιάθεσης: κάθε πολιτεία αποφασίζει μόνη της αν και πότε θα φέρει ιδιωτικά κεφάλαια. Όσες διαφωνούν κρατούν το σημερινό ιδιοκτησιακό καθεστώς.

Ο πρώτος δοκιμαστικός σωλήνας είναι οι Renegades, ομάδα που ήδη διοικείται από την CA ως προσωρινός διαχειριστής. Σύμφωνα με το Australasian Leisure Management, σύμβουλος της πώλησης είναι η Raine Group, η συναλλαγή θα μπορούσε να κλείσει ως τα Χριστούγεννα και ο νέος ιδιοκτήτης θα αναλάβει από τη σεζόν 2027-28. Ενδιαφέρον για ανάλογο άνοιγμα δείχνουν οι Hobart Hurricanes, οι Melbourne Stars και οι Perth Scorchers, ενώ η Cricket Victoria εξετάζει πώληση 49% των Stars μετά την ολοκλήρωση του πρώτου deal. Οι Sydney Sixers, οι Sydney Thunder και οι Brisbane Heat αναμένεται να μείνουν ως έχουν.

Η CA κρατά για τον εαυτό της ό,τι θεωρεί κρίσιμο: το πρόγραμμα των Test, τη διαθεσιμότητα των παικτών και το salary cap του BBL. Ο νέος ιδιοκτήτης αγοράζει δηλαδή μια ομάδα σε κλειστό πρωτάθλημα με ελεγχόμενο μισθολογικό κόστος, όχι ελευθερία να χτίσει υπερομάδα.

Big Bash League: γιατί η CA θέλει τα χρήματα τώρα

Το επιχείρημα της ομοσπονδίας είναι ανταγωνιστικό. Το BBL παραμένει από τα πιο δημοφιλή T20 πρωταθλήματα, αλλά τα νεότερα πρωταθλήματα στα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα και στη Νότια Αφρική πληρώνουν συχνά περισσότερα ανά αγώνα, και το ινδικό IPL βρίσκεται σε άλλη κατηγορία. Όταν τα προγράμματα συγκρούονται, οι ξένοι σταρ επιλέγουν με βάση την αμοιβή. Χωρίς νέο κεφάλαιο, το BBL κινδυνεύει να γίνει πρωτάθλημα δεύτερης επιλογής.

Το σημείο αναφοράς είναι η Αγγλία. Η ECB πούλησε μερίδια στις ομάδες του The Hundred και άντλησε περίπου £520 εκατ., γύρω στα A$976 εκατ., ποσό που άλλαξε τον τρόπο που οι υπόλοιπες ομοσπονδίες βλέπουν τα δικά τους πρωταθλήματα. Ο CEO της CA, Todd Greenberg, έχει δηλώσει ότι σημαντικό μέρος των εσόδων θα πάει σε ένα ταμείο για το grassroots κρίκετ, τα αναπτυξιακά προγράμματα και τις δομές υψηλών επιδόσεων. Η Cricket NSW απαντά ότι τα κέρδη που θα διανέμονται στους επενδυτές κάθε χρόνο θα λείπουν, μακροπρόθεσμα, από την ίδια τη βάση του αθλήματος.

Το 27,5% που μπλοκάρει τη συμφωνία

Η πραγματική διαπραγμάτευση γίνεται με τους παίκτες. Το ισχύον memorandum of understanding (MoU, η συλλογική συμφωνία) δίνει στην Australian Cricketers’ Association (ACA) το 27,5% όλων των εσόδων που μπαίνουν στο αυστραλιανό κρίκετ. Η ACA υποστηρίζει ότι αυτό περιλαμβάνει και το 27,5% του τιμήματος από την πώληση των ομάδων. Η CA δέχεται να μοιραστεί μόνο τους τόκους από την επανεπένδυση των χρημάτων, όπως καταγράφει το Sportcal. Η απόσταση είναι τεράστια: σε μια συναλλαγή εκατοντάδων εκατομμυρίων, το ερώτημα αν οι παίκτες παίρνουν μερίδιο από το κεφάλαιο ή μόνο από την απόδοσή του κρίνει δεκάδες εκατομμύρια.

Η ACA έχει ζητήσει δεσμευτική διαιτησία, και ο επικεφαλής της, Paul Marsh, δηλώνει ότι η απόφαση της CA δεν αλλάζει τίποτα στη δουλειά που πρέπει να γίνει πριν προχωρήσει η ιδιωτικοποίηση. Το επιχείρημα των παικτών είναι ότι η αξία κάθε ομάδας χτίστηκε πάνω στη δική τους παρουσία στο γήπεδο. Το επιχείρημα της CA είναι ότι πουλά περιουσιακό στοιχείο, όχι έσοδα της χρονιάς.

Η ελληνική ανάγνωση

Η συζήτηση έχει άμεσο αντίστοιχο στο ελληνικό μπάσκετ. Στις 6 Οκτωβρίου οι μέτοχοι της EuroLeague, ανάμεσά τους ο Ολυμπιακός και ο Παναθηναϊκός, μετέτρεψαν τις άδειές τους σε μόνιμα franchises, κάτι που θεωρητικά τους επιτρέπει στο μέλλον να πουλήσουν μερίδια με αποτίμηση ως περιουσιακά στοιχεία, όπως εξηγήσαμε στο κείμενο για τα EuroLeague franchises και την πρόταση του NBA. Η διαφορά με την Αυστραλία είναι ότι στην Ευρώπη δεν υπάρχει συνδικάτο παικτών με συμβατικό δικαίωμα σε ποσοστό των εσόδων του πρωταθλήματος. Αν μια ελληνική ΚΑΕ πουλήσει μερίδιο, κανείς δεν θα διεκδικήσει το 27,5%.

Το δεύτερο δίδαγμα αφορά τη δομή. Η CA επέλεξε να πουλήσει ομάδες αλλά να κρατήσει τον έλεγχο του πρωταθλήματος, του προγράμματος και του salary cap. Είναι το αντίθετο από το μοντέλο όπου ένα fund μπαίνει στη διοργάνωση ως σύνολο. Πώς λειτουργεί κάθε εκδοχή, και γιατί τα funds αναζητούν κλειστά πρωταθλήματα με προβλέψιμες ροές, το αναλύουμε στον οδηγό για το private equity στον αθλητισμό.

Τι θα κρίνει τη συνέχεια

Η τιμή των Renegades θα είναι το πρώτο πραγματικό νούμερο για την αξία μιας ομάδας BBL, και από αυτήν θα εξαρτηθεί αν οι υπόλοιπες πολιτείες ακολουθήσουν. Μια χαμηλή αποτίμηση θα δυνάμωνε τη Cricket NSW και την άποψη ότι το BBL δεν χρειάζεται ιδιώτες. Μια υψηλή θα έβαζε πίεση και στα δύο Σίδνεϊ. Πριν από όλα αυτά όμως, η CA πρέπει να κλείσει νέο MoU με τους παίκτες. Το πρώτο ματς του BBL εκτός Αυστραλίας, Renegades εναντίον Scorchers στο Τσενάι στις 12 Δεκεμβρίου, δείχνει προς τα πού θέλει να πάει η ομοσπονδία. Το ποιος θα πληρώσει το ταξίδι είναι ακόμα ανοιχτό.