Multi-club ownership: Πώς ένας ιδιοκτήτης ελέγχει 10 ομάδες — και το ελληνικό case study Marinakis-Forest-Ολυμπιακός
Από 40 ομάδες σε MCO δομές το 2012, σε σχεδόν 380 το 2026. Στο 42% των ομάδων στις πέντε μεγάλες ευρωπαϊκές λίγκες υπάρχει ένας ιδιοκτήτης που ελέγχει και κάτι άλλο. Το Article 5 της UEFA, οι αποφάσεις του CAS και ο τρόπος που η Forest του Μαρινάκη μπήκε σε blind trust εξηγούν το πιο γρήγορα εξελισσόμενο πεδίο ιδιοκτησίας στον αθλητισμό.
Η περίπτωση multi-club ownership που αφορά και το ελληνικό ποδόσφαιρο είναι προφανώς πασίγνωστη. Αυτό που δεν είναι όμως είναι το παρακάτω: Τον Απρίλιο του 2026 ο Ευάγγελος Μαρινάκης κατέθεσε στο Companies House της Βρετανίας έγγραφα που τον αφαιρούσαν επίσημα από τη θέση «person of significant control» στη NF Football Investments Limited, την εταιρεία που κατέχει τη Nottingham Forest. Οι μετοχές του πέρασαν σε blind trust. Στη θέση του ορίστηκε ως πρόσωπο ελέγχου η εταιρεία Pittville One Limited, ενώ στο διοικητικό συμβούλιο επέστρεψε ο Σωκράτης Κομνηνάκης. Παράλληλα, ο πρώην sporting director της Arsenal, Edu, ανέλαβε να συντονίζει το πορτφόλιο του Μαρινάκη — Forest, Ολυμπιακό, Rio Ave.
Ο λόγος ήταν ένας: Ολυμπιακός και Forest ήλπιζαν να βρεθούν την ίδια σεζόν στο Champions League. Και το Article 5 του κανονισμού της UEFA δεν θα τους το επέτρεπε διαφορετικά.
Τι είναι το multi-club ownership
Multi-club ownership (MCO) είναι το πρότυπο όπου μία οντότητα — άτομο, εταιρεία ή επενδυτικό fund — κατέχει συμμετοχή σε δύο ή περισσότερες ποδοσφαιρικές ομάδες παράλληλα. Σύμφωνα με έρευνα της ίδιας της UEFA, οι ομάδες σε δομές MCO ήταν λιγότερες από 40 το 2012, ξεπέρασαν τις 300 το 2023, και έφτασαν περίπου τις 380 στις αρχές του 2026. Στις πέντε μεγαλύτερες ευρωπαϊκές λίγκες, το ποσοστό ομάδων σε MCO δομή είναι 41,7%.
Τα μεγάλα ονόματα
Πέντε όμιλοι κυριαρχούν σήμερα. Ο City Football Group (CFG) κατέχει δώδεκα ομάδες σε πέντε ηπείρους: Manchester City, Girona, New York City FC, Melbourne City, Yokohama F. Marinos, Mumbai City, Lommel SK, Sichuan Jiuniu, Bahia, Troyes, Palermo, Montevideo City Torque. Η Red Bull GmbH έχει RB Leipzig, Red Bull Salzburg, FC Liefering, Red Bull Bragantino και New York Red Bulls. Η INEOS του Sir Jim Ratcliffe ελέγχει 25% της Manchester United, το 100% της OGC Nice και το FC Lausanne-Sport. Η Qatar Sports Investments (QSI) ελέγχει PSG, SC Braga και Al-Gharafa. Το Eagle Football Holdings του John Textor — Crystal Palace, Lyon, Botafogo, RWD Molenbeek — έπεσε στην παγίδα της UEFA τη σεζόν 2025-26. Στην ίδια κατηγορία ανήκει και ο όμιλος του Μαρινάκη, που πλέον συντονίζεται κεντρικά από τον Edu.
Τι λέει το Άρθρο 5 της UEFA
Η νομική απαγόρευση επιστρέφει στο 1998. Όταν ο όμιλος ENIC κατείχε ταυτόχρονα Vicenza Calcio, Slavia Πράγας και ΑΕΚ και οι τρεις βρέθηκαν στο UEFA Cup, η UEFA επέβαλε τον πρώτο κανόνα MCO. Αυτός εξελίχθηκε στο σημερινό Άρθρο 5: καμία οντότητα δεν μπορεί να ασκεί «έλεγχο ή αποφασιστική επιρροή» σε παραπάνω από μία ομάδες της ίδιας ευρωπαϊκής διοργάνωσης. Στη σεζόν 2025-26 η UEFA μετακίνησε την ημερομηνία αξιολόγησης στις 1 Μαρτίου του προηγούμενου χρόνου — οι όμιλοι MCO δεν μπορούν πλέον να περιμένουν τις κληρώσεις.
Το decisive influence test
Η CFCB Circular του Μαΐου 2024 εισήγαγε ποιοτικό και ολιστικό έλεγχο με τέσσερις δείκτες. Πρώτος: μετοχικά δικαιώματα (30% αρκεί). Δεύτερος: εκπροσώπηση στο ΔΣ. Τρίτος: κοινές εμπορικές και τεχνικές συμφωνίες, κοινό scouting. Τέταρτος: παράλληλη παρουσία του ίδιου προσώπου στη διοίκηση δύο ομάδων. Το CAS επιβεβαίωσε ότι αρκεί η δυνατότητα άσκησης επιρροής.
Οι αποφάσεις του 2025
Η Drogheda United αποκλείστηκε από το Conference League γιατί η DAC Dunajská Streda — ίδιος όμιλος — είχε ήδη εξασφαλίσει θέση. Το CAS επικύρωσε. Η Crystal Palace, που κέρδισε το FA Cup τον Μάιο 2025, αποκλείστηκε από το Europa League: ο John Textor κατείχε μειοψηφικό μερίδιο στην Crystal Palace και πλειοψηφία στη Lyon. Το CAS επικύρωσε — χωρίς να εξετάσει αν ο Textor ασκούσε πράγματι έλεγχο, μόνο αν είχε τη δυνατότητα.
Η λύση blind trust
City Football Group (Manchester City + Girona) και INEOS (Manchester United + Nice) αντιμετώπισαν ανάλογες καταστάσεις και επιτράπηκε η ταυτόχρονη συμμετοχή μετά από τρία βήματα: μεταφορά μετοχών σε blind trust, no-transfer pact μεταξύ των δύο ομάδων, πλήρης απαγόρευση κοινών εμπορικών συμφωνιών. Η UEFA έκλεισε αυτό το παράθυρο τον Δεκέμβριο 2025: τα blind trusts δεν αποτελούν μόνιμο καταφύγιο αν ο πραγματικός δικαιούχος διατηρεί σημαντικό οικονομικό συμφέρον.
Η περίπτωση Μαρινάκη
Ο Μαρινάκης παρέμεινε στον Ολυμπιακό, παραιτήθηκε επίσημα από τη Forest. Η Pittville One Limited ορίστηκε person of significant control. Ο Edu ανέλαβε group sporting director. Ωστόσο η UEFA Circular Δεκεμβρίου 2025 αφήνει το ζήτημα ανοιχτό — εφόσον ο Μαρινάκης παραμένει οικονομικός δικαιούχος και των δύο ομάδων. Επιπλέον, τον Ιανουάριο 2026 η Rio Ave πούλησε στον Ολυμπιακό δύο παίκτες της — κλασική intra-MCO συναλλαγή που βρίσκεται στο μικροσκόπιο του νέου ελέγχου.
Από την ΑΕΚ-ENIC του 1998 στον Μαρινάκη του 2026
Η ιστορική ειρωνεία: ο κανόνας που σήμερα πιέζει τον Μαρινάκη γεννήθηκε από μία ελληνική ομάδα — την ΑΕΚ του 1998. Είκοσι οκτώ χρόνια αργότερα, η ίδια λογική επιστρέφει σε ελληνικό κάδρο, με τον αντίπαλο της ΑΕΚ στο επίκεντρο. Το νομικό πλαίσιο εξελίσσεται γρηγορότερα από τις ίδιες τις δομές ιδιοκτησίας. Η UEFA το επιβεβαίωσε στα τέλη του 2025: ούτε τα blind trusts ούτε τα corporate veils θα γίνουν ανεκτά ως μόνιμο σχήμα. Η ημερομηνία είναι 1η Μαρτίου, η ποινή είναι αποκλεισμός, και το CAS δεν ακούει επιχειρήματα.
